Doğuştan kalça çıkığı (Gelişimsel kalça displazisi)

Gelişimsel kalça displazisi (DDH), kalça ekleminin doğuştan veya bebeklik döneminde normal gelişmemesi durumudur. Kalça eklemini oluşturan uyluk kemiği başı (femur başı) ile kalça yuvası (asetabulum) arasındaki uyum bozulur. Bu durum, hafif gevşeklikten tam çıkığa kadar farklı şiddetlerde görülebilir.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

• Genetik yatkınlık
• Anne karnında yanlış pozisyon (örneğin makat geliş)
• İlk doğum, kız bebeklerde daha sık
• Ailede DDH öyküsü
• Kundaklama (bacakların aşırı sıkı sarılması)

Belirtiler

• Yeni doğanda bacaklar arasında uzunluk farkı
• Bacakların yana açılmasında kısıtlılık
• Kalça ve uylukta asimetrik deri kıvrımları
• Yürümeye başlayan çocukta topallama veya ördek yürüyüşü

Tanı

• Fizik muayene:
  • Ortolani ve Barlow testleri ile kalça çıkığı araştırılır.
• Ultrasonografi (USG): İlk 6 ayda tanı için en güvenilir yöntem.
• Röntgen: 6. aydan sonra kemik gelişimi ile birlikte daha çok kullanılır.

Tedavi

1. 0 – 6 Ay
   • Pavlik bandajı veya özel ortezlerle kalça başı yuvasına oturtulur.
   • Başarı oranı oldukça yüksektir.
2. 6 – 18 Ay
   • Kapalı redüksiyon (anestezi altında kalça başının yerine oturtulması) ve alçı uygulaması yapılabilir.
3. 18 Ay ve Üzeri
   • Açık cerrahi yöntemler gerekebilir (açık redüksiyon, asetabulum ve femur düzeltici ameliyatları).

Tedavi Edilmezse

• Kalça ekleminde kalıcı hasar
• Bacak kısalığı
• Yürüyüş bozuklukları
• Erken yaşta kalça kireçlenmesi (osteoartrit)
• Ağrılı ve hareket kısıtlı kalça

✅ Sonuç: Gelişimsel kalça displazisi erken tanı ve tedavi ile tamamen düzeltilebilen bir hastalıktır. Yenidoğan döneminde kalça ultrasonu ile tarama büyük önem taşır.

Op. Dr. Numan ATILGAN – Ortopedi ve Travmatoloji / El Cerrahisi Uzmanı